ฉบับสมบูรณ์

ข้อมูลเชิงเทคนิคสายไฟโซลาร์เซลล์ DC (Photovoltaic / PV Cable)

Technical specifications for DC photovoltaic (PV) cables.

มาตรฐาน EN 50618:2014, IEC 62930:2017, มอก. 62930-2564, H1Z2Z2-K

สายไฟโซลาร์เซลล์ DC คืออะไร?

สายไฟโซลาร์เซลล์ DC (Photovoltaic Cable / PV Cable) คือสายไฟฟ้าชนิดพิเศษที่ออกแบบมาเฉพาะสำหรับฝั่งกระแสตรง (DC Side) ของระบบผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ ใช้เชื่อมต่อระหว่างแผงโซลาร์เซลล์ (PV Module) → กล่องรวมสาย (Combiner Box) → อินเวอร์เตอร์ (Inverter) สายชนิดนี้ต้องทนแสง UV, โอโซน, ความร้อนสูง, น้ำ, กรด-ด่าง และมีอายุการใช้งานยาวนาน 25 ปีตามมาตรฐานสากล

Type Designation มาตรฐาน: H1Z2Z2-K ตาม EN 50618 หรือ 62930 IEC 131 ตาม IEC 62930 ซึ่งเป็นรหัสที่ระบุ:
• H = Harmonized (มาตรฐานยุโรป)
• 1 = พิกัดแรงดัน 1.5 kV DC
• Z2 = ฉนวนเป็น Cross-linked polyolefin (XLPO) ปราศจากฮาโลเจน
• Z2 = เปลือกเป็น Cross-linked polyolefin (XLPO) ปราศจากฮาโลเจน
• K = ตัวนำเป็น Class 5 Flexible Stranded (ตาม IEC 60228)

มาตรฐานหลักที่สาย PV ต้องผ่านคือ EN 50618:2014 และ IEC 62930:2017 และในประเทศไทยอ้างอิง มอก. 62930-2564 ซึ่งกำหนดให้สายโซลาร์เซลล์ที่จำหน่ายในประเทศต้องผ่านการทดสอบตาม IEC 62930

สาย PV ใช้ทำอะไรบ้าง?

งานรายละเอียดตำแหน่งในระบบ
String Cableเชื่อมต่อแผง PV แบบอนุกรม (String)Panel → Panel → Combiner Box
DC Main Cableสายหลักนำกระแส DC ขนาดใหญ่Combiner Box → Inverter
Solar Rooftopติดตั้งบนหลังคาบ้าน, อาคาร, โรงงานRoof-mounted PV
Ground-mounted Solar Farmโซลาร์ฟาร์มภาคพื้นดินขนาดใหญ่MW-scale PV plant
Floating Solarโซลาร์ลอยน้ำ (เขื่อน, อ่างเก็บน้ำ)Reservoir/Pond PV
BIPVBuilding-Integrated Photovoltaicสายเดินภายในอาคาร
Off-grid Systemระบบโซลาร์ Stand-alone + BatteryPV → Charge Controller → Battery
Hybrid Systemระบบโซลาร์ผสม Grid + BatteryPV + Inverter + Battery Storage

ข้อมูลสรุป (Quick Reference)

รายการค่า
Type DesignationH1Z2Z2-K / 62930 IEC 131
มาตรฐานหลักEN 50618:2014, IEC 62930:2017, มอก. 62930-2564
ตัวนำ (Conductor)Tinned Copper Class 5 Flexible (ตาม IEC/EN 60228)
ฉนวน (Insulation)Cross-linked Polyolefin (XLPO) — Electron Beam
เปลือก (Sheath)Cross-linked Polyolefin UV/Ozone Resistant (LSZH)
พิกัดแรงดัน DC1.5 kV (Max 1.8 kV)
พิกัดแรงดัน AC1.0/1.0 kV
อุณหภูมิตัวนำสูงสุด120°C (20,000 ชั่วโมง)
อุณหภูมิแวดล้อม\-40°C ถึง +90°C
อายุการใช้งาน25 ปี (Expected Service Life)
สีเปลือกสีดำ (ขั้วลบ) และสีแดง (ขั้วบวก)
คุณสมบัติพิเศษFlame Retardant, Halogen Free, Low Smoke, UV/Ozone Resistant, Water/Acid/Alkali Resistant

ชนิดและโครงสร้างสาย PV

โครงสร้างสาย PV H1Z2Z2-K (Single Core)

สายไฟโซลาร์เซลล์เป็นสาย Single Core (1 แกน) ที่ออกแบบให้ติดตั้งคู่กัน (สายแดง + สายดำ) เพื่อแทนขั้วบวกและลบของระบบ DC โครงสร้าง 3 ชั้นหลัก:

┌────────────────────────────────────────────┐
│ XLPO Outer Sheath (UV-Resistant) │
│ ┌──────────────────────────────────────┐ │
│ │ XLPO Cross-linked Insulation │ │
│ │ ┌────────────────────────────────┐ │ │
│ │ │ Tinned Copper (Class 5) │ │ │
│ │ │ — Stranded Flexible Conductor │ │ │
│ │ └────────────────────────────────┘ │ │
│ └──────────────────────────────────────┘ │
└────────────────────────────────────────────┘

ชั้นวัสดุรายละเอียด
ตัวนำ (Conductor)Tinned Copper (ทองแดงเคลือบดีบุก)Class 5 Flexible Stranded ตาม IEC 60228 / EN 60228
ฉนวน (Insulation)Cross-linked Polyolefin (XLPO)Electron-beam cross-linked, ปราศจากฮาโลเจน, LSZH
เปลือก (Outer Sheath)Cross-linked Polyolefin Copolymer (XLPO)UV-Resistant, Ozone-Resistant, ปราศจากฮาโลเจน, LSZH
สีเปลือกสีดำ / สีแดงสีดำ = ขั้วลบ (-), สีแดง = ขั้วบวก (+)

ทำไมต้องใช้ Tinned Copper (ทองแดงเคลือบดีบุก)?

คุณสมบัติTinned Copper (สาย PV)Bare Copper (สายทั่วไป)
กันการเกิด Oxidation✅ ดีเยี่ยม — ดีบุกป้องกันออกซิเจน❌ เกิดออกไซด์เมื่อโดนความชื้น
ทนความร้อน 120°C ระยะยาว✅ ทน 20,000 ชม.⚠️ อาจเกิดสีเขียวที่ปลายสาย
อายุใช้งานในระบบ Solar 25 ปี✅ รับรองตาม EN 50618❌ ไม่รับรองสำหรับ Outdoor PV
Contact Resistance ที่ MC4✅ ต่ำและคงที่⚠️ เพิ่มขึ้นเมื่อเวลาผ่านไป
ค่าใช้จ่ายสูงกว่าทั่วไป ~10–15%ต่ำกว่า

ทำไมฉนวนและเปลือกต้องเป็น Cross-linked Polyolefin (XLPO)?

XLPO คือพอลิเมอร์ที่ผ่านกระบวนการ Electron Beam Cross-linking ทำให้โครงสร้างโมเลกุลเชื่อมโยงกันเป็นตาข่าย 3 มิติ ส่งผลให้:
คุณสมบัติXLPO (สาย PV)PVC ทั่วไป
อุณหภูมิทำงานสูงสุด120°C (peak) / 90°C ต่อเนื่อง70°C ต่อเนื่อง
ทน UV/Ozone✅ 25 ปีกลางแดด❌ กรอบและแตกใน 3–5 ปี
ทนน้ำและไอน้ำ✅ Water Resistant⚠️ ดูดความชื้น
ทนกรด/ด่าง✅ ทนกรดด่างเจือจาง⚠️ เสื่อมเมื่อโดนตัวทำละลาย
Flame Retardant✅ IEC 60332-1⚠️ บางเกรดเท่านั้น
Halogen Free✅ ปราศจากคลอรีน, ฟลูออรีน❌ มี Chloride
ควันเมื่อไฟไหม้✅ Low Smoke (IEC 61034 ≥60% transmittance)❌ ควันดำหนาแน่น
อายุการใช้งานในกลางแจ้ง✅ 25 ปี❌ 3–5 ปี

ทำไมต้องเป็น LSZH ในระบบ Solar?

LSZH (Low Smoke Zero Halogen) คือคุณสมบัติที่จำเป็นสำหรับสาย PV เพราะ:
14. ระบบ Solar Rooftop ติดอยู่บนหลังคาอาคาร — เมื่อเกิดไฟไหม้ ควันต้องไม่กดทับชั้นล่างหรือเป็นพิษต่อผู้อพยพ
15. DC Arc Fault — ระบบ DC มีโอกาสเกิด Arc Fault ที่จุดต่อ ฉนวน LSZH ช่วยลดความเสียหายลุกลาม
16. ไม่กัดกร่อนอุปกรณ์ข้างเคียง — แผงโซลาร์, อินเวอร์เตอร์, MC4 Connector ที่อยู่ใกล้กัน
17. รองรับ Floating Solar — การปล่อย Halogen ลงน้ำสร้างมลพิษ

ตารางสเปกสาย PV ฉบับสมบูรณ์

ตารางขนาดและสเปกหลักของสาย PV H1Z2Z2-K

ค่าทั้งหมดอ้างอิงตามมาตรฐาน EN 50618:2014 และ IEC 62930:2017 — Conductor Class 5 Flexible Tinned Copper
ขนาด (mm²)Wire Diameter Max (mm)Conductor Stranded OD (mm)Insulation Thickness (mm)Sheath Thickness (mm)Overall Diameter (mm)Cable Weight (kg/km)
2.50.262.00.70.85.0 – 5.550
40.312.60.70.85.5 – 6.065
60.313.60.70.86.0 – 6.595
100.414.90.70.87.7 – 8.2145
160.416.00.70.98.3 – 8.8215
250.417.70.91.010.2 – 10.7335
350.419.20.91.111.7 – 12.2465
500.4111.01.01.213.6 – 14.2650
700.5113.21.11.215.5 – 16.1905
950.5115.31.11.317.3 – 18.01,185
1200.5116.81.21.319.2 – 19.81,510
1500.5119.61.41.421.6 – 22.31,820
1850.5120.21.61.623.9 – 24.72,250
2400.5123.41.71.726.9 – 27.72,690

จำนวนเส้น Stranding (Construction)

ตัวนำ Class 5 Tinned Copper มีโครงสร้าง Stranding (จำนวนเส้นย่อย × เส้นผ่าศูนย์กลาง) เพื่อรองรับการงอบ่อย:
ขนาด (mm²)Construction (เส้น × mm)จำนวนเส้นย่อย
2.549 × 0.2549
456 × 0.28356
684 × 0.28384
10146 × 0.283146
16288 × 0.283288
25361 × 0.283361
35266 × 0.40266
50 ถึง 240wait for userwait for user

คุณสมบัติทางไฟฟ้า (Electrical Characteristics)

พิกัดทางไฟฟ้าหลัก

คุณสมบัติค่ามาตรฐาน
Rated Voltage DC (Uo/U)1.5 kV / 1.5 kV
Maximum DC Voltage (Umax)1.8 kV
Rated Voltage AC (Uo/U)1.0 kV / 1.0 kV
Test Voltage ACNo breakdown @ 6.5 kV (AC) 50 Hz, 5 นาที
Test Voltage DC15 kV (Type Test ตาม EN 50618)
Spark Testตามมาตรฐาน EN 50618
Insulation Resistance Constant (Ki)≥ 1,000 MΩ·km

ตาราง DC Resistance และ Insulation Resistance ที่ 20°C

ขนาด (mm²)Max DC Resistance (Ω/km)Min Insulation Resistance (MΩ·km)
2.58.21862
45.09709
63.39610
101.95489
161.24393
250.795395
350.565335
500.393314
700.277291
950.210258
1200.164249
1500.132260
1850.108268
2400.0817249

ตารางพิกัดกระแสและแรงดันตก (Current Carrying Capacity & Voltage Drop)

ค่าพิกัดกระแสที่ อุณหภูมิแวดล้อม 60°C ตามมาตรฐาน EN 50618 (Annex E):
ขนาด (mm²)Single Cable Free in Air (A)Single Cable on a Surface (A)Two Loaded Cables Touching on a Surface (A)Voltage Drop (mV/A/m)
2.541393320.94
455524412.98
67067578.65
109893794.97
161321251073.16
251761671422.03
352182071761.44
502762622211.00
703473302780.71
954163953330.54
1204884643900.42
1505665384530.34
1856446125150.28
2407757366200.21

คุณสมบัติทางกลและสภาพแวดล้อม (Mechanical & Environmental)

อุณหภูมิและช่วงการใช้งาน

รายการค่า
Operating Conductor Temperature (ต่อเนื่อง)\-40°C ถึง +90°C
Maximum Conductor Temperature (Peak)120°C — ทดสอบการทนไว้ 20,000 ชั่วโมง
Ambient Temperature Range\-40°C ถึง +90°C
Short-Circuit Temperature250°C (สูงสุด 5 วินาที)
Storage Temperature\-40°C ถึง +80°C
Installation Temperature\-40°C ถึง +90°C

คุณสมบัติทางกล (Mechanical Properties)

รายการค่ามาตรฐาน
Min. Bending Radius (Fixed Installation)4 × OD
Min. Bending Radius (Free Movement)5 × OD
Tensile Strength (Conductor)wait for user
Conductor Elongation at Break≥125% (Class 5)
Sheath Tensile Strength (ก่อน Aging)≥10 N/mm²
Sheath Elongation at Break≥125%
Pressure Test at High Temperatureตาม EN 50618 ทดสอบที่ 90°C

ตัวอย่าง Min. Bending Radius:

ขนาดOD (mm)Bending Radius Fixed (4×OD)Bending Radius Free (5×OD)
4 mm²5.5–6.022–24 mm28–30 mm
6 mm²6.0–6.524–26 mm30–33 mm
25 mm²10.2–10.741–43 mm51–54 mm
70 mm²15.5–16.162–65 mm78–81 mm

คุณสมบัติด้านสภาพแวดล้อม (Environmental Resistance)

คุณสมบัติมาตรฐานทดสอบผลการทดสอบ
Flame RetardantIEC 60332-1 (Single Cable Vertical Flame)✅ Pass
Halogen FreeEN 50525-1 / IEC 60754✅ Halogen ≤ 0.5%
Low Smoke EmissionIEC 61034-1/2✅ Light Transmittance ≥ 60%
Low Fire LoadDIN 51900✅ Pass
UV ResistanceISO 4892-2 / EN 50618 Annex E✅ Pass (720 ชม. UV cycle)
Ozone ResistanceEN 50396✅ Pass
Water ResistanceEN 50618 (Long-term water)✅ Pass
Acid & Alkali ResistanceEN 60811-2-1✅ Pass
Impact & Crushing ResistanceEN 50618✅ Pass
Cold Bend TestEN 60811-1-4 ที่ -40°C✅ Pass
Cold Impact Testที่ -40°C✅ Pass
Service Life (Expected)EN 50618 / IEC 6293025 ปี
Lead-Free & RoHS ComplianceEU RoHS 2011/65/EU
EMC ComplianceEU EMC 2014/30/EU

การรับรองและใบรับรอง (Certifications)

ใบรับรองหน่วยงานขอบเขต
TÜV Rheinland (EN 50618)TÜV Rheinland (เยอรมนี)สาย PV ตาม EN 50618 — Type Tested
มอก. 62930-2564สมอ. (ประเทศไทย)สายไฟฟ้าสำหรับระบบ PV ขนาดไม่เกิน 1.5 kV DC
CE MarkEUEMC Directive 2014/30/EU + RoHS 2011/65/EU
UL Listed (UL 4703) (เพิ่มเติม)UL (USA)สำหรับงานส่งออก USA — wait for user ว่ารุ่นนี้รับรองหรือไม่

การเลือกขนาดสายตามตำแหน่งใช้งาน

เลือกตามตำแหน่งในระบบ Solar

ตำแหน่งขนาดแนะนำกระแสคาดหวังหมายเหตุ
Module-to-Module (Jumper)1x4 หรือ 1x6 mm²10–15 Aสายต่อระหว่างแผง — มาพร้อม MC4 หางสายในตัวจากแผงโดยทั่วไป
String Cable (PV Array)1x4 หรือ 1x6 mm²10–15 A (1 String)จาก String สุดท้ายไปยัง Combiner Box หรือ Inverter
DC Main Cable (Combiner→Inverter)1x10 ถึง 1x35 mm²25–80 Aตามจำนวน String รวม
DC Bus Cable (Solar Farm)1x50 ถึง 1x240 mm²100–700 Aสำหรับ Plant ขนาด MW
Battery Cable (Off-grid)1x16 ถึง 1x95 mm²50–400 Aกระแสประจุ/ปล่อยจากแบตเตอรี่สูง
Inverter to AC Combinerwait for user (ใช้สาย AC)ฝั่ง AC ใช้สาย NYY, CV, THW-A ตาม วสท.

ตัวอย่างการเลือกขนาดตามขนาดระบบ

ระบบ Residential 5 kW (4 Strings × 5 Modules):
• String Cable: 1×6 mm² สีดำ + สีแดง (Isc แผงทั่วไป ~10–12 A, Margin 1.56× ตาม วสท.)
• DC Main: 1×10 mm² จาก Combiner → Inverter

ระบบ Commercial 100 kW Rooftop:
• String Cable: 1×6 mm² ทุก String
• DC Main: 1×35 mm² หรือ 1×50 mm² ขึ้นกับระยะ Combiner → Inverter

ระบบ Solar Farm 1 MW:
• String Cable: 1×6 mm²
• Combiner → Inverter: 1×95 mm² ถึง 1×185 mm²
• Inverter → Transformer: ใช้สาย AC (NYY, XLPE) ไม่ใช่สาย PV

สีสายและการระบุขั้ว

สีขั้วการใช้งาน
สีแดงPositive (+)สายขั้วบวก — เชื่อมจากขา + ของแผง
สีดำNegative (-)สายขั้วลบ — เชื่อมจากขา - ของแผง

การคำนวณแรงดันตกและพิกัดกระแส

สูตรการคำนวณแรงดันตก (Voltage Drop)

V_drop (Volt) = I (A) × L (m) × VD_factor (mV/A/m) / 1000

ตัวอย่าง:
I = 12 A (Isc แผง)
L = 25 m (ระยะสายไป-กลับ Combiner Box)
VD_factor (สาย 6 mm²) = 8.65 mV/A/m

V_drop = 12 × 25 × 8.65 / 1000 = 2.6 V

เมื่อระบบทำงานที่ Vmp = 380 V (10 modules in series)
% V_drop = 2.6 / 380 × 100 = 0.68% ✅ (ต่ำกว่า 3%)

สูตรการเลือกขนาดสายตามกระแส (Sizing per NEC/วสท.)

ตามมาตรฐาน วสท. และอ้างอิง NEC 690.8(A):

Iz = Isc × 1.25 (Worst-case Operating Current — แสงแดดสูงผิดปกติ)
Iz_design = Iz × 1.25 (Conductor Sizing — Continuous Load Factor)

∴ Iz_design = Isc × 1.56
ตัวอย่าง:

แผง 540W: Isc = 13.5 A
Iz_design = 13.5 × 1.56 = 21.06 A
เลือกสาย 1×4 mm² (พิกัด 55 A in-air, derate ในมัดเป็น ~44 A) ✅

Derating Factor ตามอุณหภูมิและจำนวนสาย

สถานการณ์Derating Factor
อุณหภูมิแวดล้อม 60°C (มาตรฐาน)1.00
อุณหภูมิแวดล้อม 70°C0.91
อุณหภูมิแวดล้อม 80°C0.71
อุณหภูมิแวดล้อม 90°C0.41
ติดตั้งบนหลังคาโลหะ (เพิ่มอุณหภูมิ)คูณ 0.85–0.90
มัดสายในท่อ 7+ เส้นคูณ 0.70
มัดสายในท่อ 4–6 เส้นคูณ 0.80
มัดสายในท่อ 2–3 เส้นคูณ 0.85

การคำนวณ Short-Circuit Current Withstand

I_sc_thermal = K × A / √t

K = 143 (Tinned Copper, XLPO insulation)|
A = พื้นที่หน้าตัดสาย (mm²)
t = เวลาฟอลต์ (วินาที)

ตัวอย่าง:
สาย 6 mm², t = 0.5 s (เวลาฟิวส์ทำงาน)
I_sc_thermal = 143 × 6 / √0.5 = 1,213 A

วิธีการต่อและอุปกรณ์เชื่อมต่อ (MC4)

มาตรฐาน Connector — MC4 Compatible

ระบบโซลาร์ฝั่ง DC ใช้ MC4 Connector เป็นมาตรฐานสากล (ตาม IEC 62852) — ห้ามใช้ Wire Nut หรือ Terminal Block ทั่วไปต่อสาย DC โดยเด็ดขาด เพราะจะเกิด DC Arc Fault
มาตรฐาน MC4รายละเอียด
IEC 62852DC Connectors for Photovoltaic Systems
TÜV Rheinland Type Approvalรับรองการใช้งานคู่กับสาย H1Z2Z2-K
Voltage Rating1.5 kV DC
Current Rating30 A หรือ 45 A (รุ่น Heavy-Duty)
IP RatingIP67 / IP68 (ในบางรุ่น)
Mating Cycles≥100 รอบ

ขนาดสายที่รองรับ MC4 มาตรฐาน

MC4 Typeขนาดสายที่รองรับ
MC4 Standard2.5 mm², 4 mm², 6 mm²
MC4 Heavy-Duty10 mm²
Larger Sizes (>10 mm²)ใช้ Lug Crimp + Bolt Connection ใน DC Combiner Box (ไม่ใช้ MC4)

เครื่องมือและอุปกรณ์ที่จำเป็น

อุปกรณ์ใช้งาน
MC4 Crimping Toolย้ำ Pin/Socket MC4 กับสาย — ห้ามใช้ Crimp ธรรมดา
MC4 Spanner / Wrenchขันตัวเรือน MC4 ให้แน่นกันน้ำ (IP67)
Wire Stripper สาย PVลอกเปลือก XLPO โดยไม่กระทบฉนวนชั้นใน
Heat Shrink Tubeคลุมจุดต่อสาย (ถ้าจำเป็น) — เลือกชนิด UV-Resistant
DC Insulation Tester (Megger 1000V+)ทดสอบความเป็นฉนวน
DC Clamp Meterวัดกระแส DC แต่ละ String
MC4 Disconnect Toolใช้ปลด MC4 ที่ Lock อยู่

ขั้นตอนการต่อ MC4 ที่ถูกต้อง

18. ลอกเปลือก — ใช้ Wire Stripper ลอกเปลือก 7–8 mm (ตามที่ MC4 กำหนด) ห้ามตัดถูกเส้นทองแดง
19. เสียบ Pin/Socket — ดันสายเข้า Pin (สำหรับสายขั้วบวก) หรือ Socket (สำหรับสายขั้วลบ)
20. ย้ำ Pin — ใช้ MC4 Crimping Tool ย้ำให้แน่น ตรวจสอบด้วยแรงดึงเบาๆ
21. ใส่ตัวเรือน MC4 — ดัน Pin/Socket เข้าตัวเรือน Plastic จนได้ยินเสียง “คลิก”
22. ขันแหวนกันน้ำ — ใช้ MC4 Wrench ขันแหวนปลายตัวเรือน เพื่อบีบ O-Ring กันน้ำ
23. ทดสอบแรงดึง — ดึงสายเบาๆ — ต้องไม่หลุด
24. ทดสอบความเป็นฉนวน — Megger 1000V DC ระหว่างขั้ว + และขั้ว – ค่าควร ≥ 1 MΩ

การต่อสาย DC Main Cable (>10 mm²)

25. ใช้ Cable Lug ทองแดงเคลือบดีบุก (Tinned Copper Lug)
26. Crimp ด้วย Hydraulic Crimper หรือ Hexagonal Die ตามขนาด
27. ใส่ Heat Shrink (ชนิด Adhesive-lined) คลุมรอยต่อ
28. ขัน Bolt ที่ Bus Bar ด้วย Torque Wrench ตามค่าที่ผู้ผลิตกำหนด (ทั่วไป 8–25 Nm)
29. ทาด้วย Anti-Oxidation Compound ก่อนปิดฝาตู้

กฎการติดตั้งตามมาตรฐาน

มาตรฐานที่เกี่ยวข้อง (Thai & International)

ข้อกำหนดการติดตั้งตาม วสท. 022013-22 (Solar Rooftop)

ข้อกำหนดค่า
Conductor Sizing FactorIz ≥ 1.56 × Isc (ตาม วสท. และ NEC 690.8)
Voltage Drop Limit (DC Side)≤ 3% ตลอดระบบ DC
Min. Bending Radius4 × OD (Fixed Installation)
Cable Tray / Conduit MaterialUV-Resistant, ทนความร้อน 100°C+
Cable Cleat Spacing (Aerial)≤ 1.5 m
Conduit Fill Ratio≤ 40%
Min. Insulation Resistance หลังติดตั้ง≥ 1 MΩ ระหว่างขั้ว + และ -
Earth BondingFrame แผง PV ทุกแผงต้อง Bond กับ PE Bus
DC Disconnect Switchติดตั้งใกล้ Inverter และ DC Combiner Box
Surge Protection (SPD Type 2)ติดตั้งทั้งฝั่ง DC และ AC ของ Inverter

การเดินสาย PV บนหลังคา

ข้อแนะนำรายละเอียด
หลีกเลี่ยงสายโดนแดดตรงเดินสายในร่มของ Rail หรือใต้แผง — ยืดอายุ UV
ห้ามวางสายบนหลังคาเปล่าความร้อนสะท้อนทำให้สายเกินอุณหภูมิที่ระบุ
ใช้ Cable Clip UV-Resistantห้ามใช้ Cable Tie Plastic ทั่วไป (กรอบใน 1–2 ปี)
ห้ามให้สายโดนน้ำขังแม้ว่าสาย PV ทนน้ำ แต่จุดต่อ MC4 ไม่ควรจมน้ำถาวร
เว้นช่องว่างจากแผงสาย PV ห้ามสัมผัสกับ Frame หรือ Glass แผงโดยตรง
ระยะห่างจากสาย AC≥ 100 mm หรือมีฉากกั้น (ป้องกัน EMI)
ระยะห่างจากท่อก๊าซ/น้ำร้อน≥ 150 mm

ข้อกำหนดเฉพาะสำหรับ Floating Solar

ข้อกำหนดรายละเอียด
สายต้องทนน้ำจืด/น้ำกร่อยสาย PV H1Z2Z2-K ทนน้ำได้ตามมาตรฐาน
MC4 ต้อง IP68สำหรับโอกาสจมน้ำ
ระบบกราวด์เพิ่มเติมFrame แผงและ Pontoon ต้อง Equipotential Bond
Cable Floating Supportใช้ Cable Float รองสายห่างจากผิวน้ำ
ตรวจสอบ Insulation Resistance รายเดือนระบบลอยน้ำมีโอกาส Insulation Drift สูงกว่า

ระเบียบการขออนุญาต Solar Rooftop ในไทย

หน่วยงานระเบียบ
กฟน. (MEA)ระเบียบการเชื่อมต่อระบบโครงข่ายของ MEA
กฟภ. (PEA)ระเบียบการเชื่อมต่อโครงข่ายของ PEA — โครงการโซลาร์ภาคประชาชน
กกพ. (ERC)ใบอนุญาตประกอบกิจการพลังงาน (สำหรับ ≥1 MW หรือกรณีจำหน่ายเข้าระบบ)
กรมโยธาธิการกฎกระทรวงควบคุมอาคาร — แจ้งการดัดแปลงอาคารหากมีการเปลี่ยนโครงสร้างหลังคา
กรมพลังงาน (DEDE)ส่วนที่เกี่ยวกับโครงการสนับสนุน

ยี่ห้อสาย PV ในตลาดไทย

ตำแหน่งสาย PV ในตลาดไทย (Generic)

กลุ่มตำแหน่งในตลาดการรับรอง
ผู้ผลิตในไทย (Local Brand)Mid-to-Premium — ผลิตในประเทศ ราคาแข่งขันได้TÜV Rheinland (EN 50618), มอก. 62930, RoHS
แบรนด์ยุโรป (Premium)Premium — งานโครงการขนาดใหญ่, Solar FarmTÜV, VDE, CE, KEMA
แบรนด์เอเชีย (จีน/ไต้หวัน)Mid-Range — ยอดนิยมในงาน ResidentialTÜV (บางรุ่น), CE
แบรนด์ Specialist Solar CablePremium Specialist — มี Variety สีและขนาดTÜV, EN 50618, IEC 62930

คุณสมบัติที่ควรมองหาเมื่อเลือกสาย PV

รายการข้อมูล
Type Designation บนเปลือกต้องพิมพ์ "H1Z2Z2-K" หรือ "62930 IEC 131" ชัดเจน
มาตรฐานบนเปลือก"EN 50618" และ/หรือ "IEC 62930"
TÜV Certificate Numberควรมีระบุบนเปลือกและตรวจสอบกับ TÜV ออนไลน์ได้
มอก. 62930-2564สำหรับสายที่จำหน่ายในไทย
Lead-Free & RoHS Markingสัญลักษณ์ RoHS Compliant
Manufacturer/Country of Originระบุชัดเจน
Lot/Batch Number + Length Markingทุก 1 เมตร
การรับประกันทั่วไป 25 ปี (ตามอายุระบบ Solar)

อุปกรณ์ประกอบระบบ Solar PV ที่แนะนำ (Generic)

คำถามที่ถามบ่อย

หากต้องการคำตอบอย่างรวดเร็ว ลองดูคำถามคำตอบด้านล่างได้เลย

ไม่ได้ — สาย THW และ NYY มีฉนวน PVC ที่ไม่ทน UV กลางแจ้งระยะยาว และไม่ทนความร้อน 90°C+ ในการใช้งาน Outdoor บนหลังคา ฉนวนจะกรอบ แตก และเกิด Short-Circuit ภายใน 2–5 ปี การใช้สาย AC ทั่วไปแทนสาย PV นอกจากผิดมาตรฐาน วสท. และ มอก. แล้ว ยังเสี่ยงต่อการเกิด DC Arc Fault ที่อาจทำให้เกิดไฟไหม้บนหลังคา
PV1-F เป็น Type Designation รุ่นเก่าตาม TÜV 2 PfG 1169/08.2007 ส่วน H1Z2Z2-K เป็น Type Designation ปัจจุบันตาม EN 50618:2014 ที่เข้มงวดกว่าทั้งในด้านอุณหภูมิ, อายุการใช้งาน, และการทดสอบ — สาย PV ที่ผลิตหลังปี 2014 ส่วนใหญ่ Compliant ทั้งสองมาตรฐาน (Dual Certified) แนะนำ H1Z2Z2-K สำหรับงานใหม่
ตามมาตรฐาน IEC 60446 และมาตรฐานการติดตั้ง Solar กำหนดให้ใช้สีเพื่อระบุขั้ว — สีแดง = Positive (+), สีดำ = Negative (-) เพื่อความปลอดภัยและการบำรุงรักษา ระบบ DC ที่สับขั้วจะทำให้ MPPT Inverter ไม่ทำงาน บางผู้ผลิตอาจมีสีอื่นตามคำสั่งพิเศษ แต่ในไทยมาตรฐานยังคงเป็นสีดำและสีแดง
ได้ — สาย H1Z2Z2-K สามารถใช้กับฝั่ง DC ของ Battery Storage System ได้ เพราะออกแบบมาทน DC สูงถึง 1.5 kV, ทนความร้อน, และมี Flexibility สูง อย่างไรก็ตามต้องเลือกขนาดให้เพียงพอกับกระแส Inrush ของ Battery (ทั่วไปต้องการสายใหญ่กว่า PV String) เช่น Battery 48V 100Ah ที่ Discharge 50A อาจต้องใช้สาย 1×16 mm² ขึ้นไป
สาย H1Z2Z2-K ตาม EN 50618:2014 ออกแบบสำหรับ Outdoor และ Above-Ground เป็นหลัก สำหรับ Direct Burial ในไทยควรเดินในท่อ HDPE หรือ EMT ที่กันน้ำได้ — หรือเลือกสายชนิด Underground PV Cable (รุ่นพิเศษ AD8) ที่มีชั้นกันน้ำเพิ่มเติม ตรวจสอบกับผู้ผลิตก่อนใช้สาย H1Z2Z2-K มาตรฐานในการฝังดินโดยตรง
ตาม วสท. 022013-22 และ IEC 60364-7-712 ไม่บังคับ ใช้ Conduit สำหรับสาย PV ภายนอกอาคาร — สาย H1Z2Z2-K ออกแบบให้ทน UV และสภาพแวดล้อมโดยตรง อย่างไรก็ตามเมื่อสายเข้าสู่อาคาร (Indoor) ต้องเดินในท่อหรือ Cable Tray เพื่อป้องกันการกระแทกและการเข้าถึงโดยไม่ตั้งใจ — นอกจากนี้บางพื้นที่บังคับเดินในท่อเหล็ก EMT เพื่อป้องกัน Arc Fault ลามไปยังโครงสร้างไม้

ระยะสายไม่กระทบ พิกัดกระแส (Ampacity) โดยตรง แต่กระทบ แรงดันตก (Voltage Drop) ตัวอย่าง:
• สาย 6 mm² ที่ระยะ 100 m: V_drop = I × 100 × 8.65/1000 = 0.865×I (Volt)
• ที่ I=10 A → V_drop = 8.65 V (~2.3% ที่ระบบ 380 V — ยอมรับได้)
• ที่ I=20 A → V_drop = 17.3 V (~4.5% — เกินขีดจำกัด 3%) → ต้องใช้สาย 10 mm² แทน
ระยะยาวกว่านี้แนะนำใช้สายขนาดใหญ่ขึ้นเพื่อรักษา Efficiency

ใช่ — ปัจจุบันมี มอก. 62930-2564 ซึ่งอ้างอิง IEC 62930:2017 เป็นมาตรฐานสำหรับสายไฟฟ้าในระบบ Photovoltaic ที่จำหน่ายในประเทศไทย ผู้ผลิตที่จำหน่ายในไทยควรมีใบรับรอง มอก. ดังกล่าว ตรวจสอบสถานะใบอนุญาตได้ที่ appdb.tisi.go.th
ตาม EN 50618 และ IEC 62930 สาย PV ออกแบบให้คงคุณสมบัติทางไฟฟ้าและทางกลในสภาพแวดล้อมกลางแจ้ง (UV, ฝน, อุณหภูมิแกว่ง) เป็นระยะ 25 ปี เทียบเท่ากับอายุประกัน Performance ของแผงโซลาร์เซลล์ — โดยเฉพาะการทดสอบ 20,000 ชั่วโมง ที่อุณหภูมิ 120°C (Equivalent ~25 ปี ที่ 90°C ตามทฤษฎี Arrhenius)

ระบบ Solar Outdoor มีความชื้นและออกซิเจนตลอด 24 ชั่วโมง — ทองแดงเปลือยจะเกิด ออกไซด์สีเขียว (Patina) ที่ผิว ทำให้ Contact Resistance ที่จุดต่อ MC4 และ Lug เพิ่มขึ้นทุกปี ส่งผลให้:
• เกิดความร้อนที่จุดต่อ → DC Arc Fault
• Performance ของระบบลดลง
• อายุการใช้งานสั้นลง
ดีบุกเคลือบป้องกันออกซิเจนเข้าทองแดง รักษา Contact Resistance คงที่ตลอด 25 ปี

ทดสอบที่จำเป็น:
30. Insulation Resistance Test — Megger 1000V DC ระหว่างขั้ว + และ – ค่าควร ≥ 1 MΩ
31. Continuity Test — ตรวจสอบความต่อเนื่องของสายแต่ละ String
32. Polarity Check — ขั้ว + และ – ถูกต้อง
33. Open Circuit Voltage (Voc) — เทียบกับค่าที่คำนวณได้
34. Short Circuit Current (Isc) — เทียบกับค่า Datasheet แผง
35. I-V Curve Trace (advanced) — ใช้ Solar PV Tester วัดประสิทธิภาพ String
ทดสอบตาม IEC 62446-1 สำหรับ Solar PV System Inspection

ราคาสายไฟโซลาร์เซลล์

ราคาสายไฟโซลาร์เซลล์ DC สามารถดูได้ที่ Catalog ของคลังไฟฟ้าโรงงาน

ปัจจัยที่กำหนดราคาสาย PV

ปัจจัยผลต่อราคา
LME Copper Priceทองแดงคิดเป็น ~65–75% ของต้นทุน
Tinned Coatingเพิ่มต้นทุน ~10–15% เทียบกับทองแดงเปลือย
XLPO vs PVCXLPO มีต้นทุนสูงกว่า PVC ~20–30%
Cross-linking by Electron Beamกระบวนการ E-beam มีต้นทุนเครื่องจักรสูง
TÜV Certification + มอก.ค่าใบรับรอง + Type Test รายปี
Quantity (Drum)ม้วน 500 m ราคาต่อเมตรถูกกว่า 100 m
สีพิเศษ (นอกจากดำ/แดง)สั่งทำพิเศษ ราคาสูงกว่า

เปรียบเทียบต้นทุน: PV Cable vs สายไฟทั่วไป

ประเภทราคาเทียบสัดส่วนอายุใน Solar Outdoor
THW (PVC)60–70%2–5 ปี (ฉนวนกรอบ)
NYY (PVC + Sheath)80–90%3–7 ปี
PV Cable H1Z2Z2-K100% (Reference)25 ปี
PV Cable + Underground (AD8)130–150%25 ปี (ฝังดินได้)

📞ขอใบเสนอราคาสายไฟโซลาร์เซลล์
ติดต่อทีมผู้เชี่ยวชาญ คลังไฟฟ้าโรงงาน เพื่อรับราคาและคำปรึกษาการเลือกสาย
• โทร: 02-115-0360, 084-700-5991
• LINE OA: @klangfaifa
• เว็บไซต์: www.klangfaifa.co.th
• เวลาทำการ: จันทร์–เสาร์ 08:30–17:30 น.

แหล่งอ้างอิง

ข้อกำหนดเฉพาะสำหรับ Floating Solar

• Photovoltaic (PV) Cable Technical Datasheet — H1Z2Z2-K, EN 50618:2014, IEC 62930:2017 (ขอเอกสารจากผู้จำหน่าย)
• H1Z2Z2-K DC Solar Cable Technical Datasheet — TÜV Approved EN 50618 (ขอเอกสารจากผู้จำหน่าย)

มาตรฐานสากล (International Standards)

• EN 50618:2014 — Electric cables for photovoltaic systems
• IEC 62930:2017 — Electric cables for photovoltaic systems with rated voltage 1.5 kV DC
• IEC 60364-7-712 — Low-voltage electrical installations — Solar Photovoltaic (PV) Power Supply Systems
• IEC 62548 — Photovoltaic (PV) arrays — Design requirements
• IEC 62852 — Connectors for DC application in photovoltaic systems
• IEC 60228 — Conductors of insulated cables (Class 5)
• IEC 60332-1 — Tests on Electric Cables — Vertical Flame Test
• IEC 60754-1/2 — Halogen Test on Cables
• IEC 61034-1/2 — Smoke Density Test
• IEC 62446-1 — PV Systems Documentation, Commissioning and Inspection

มาตรฐานยุโรป (EN/EU Standards)

• EN 60228 — Conductors of insulated cables
• EN 50525-1 — Electric cables — Low voltage energy cables
• EN 50396 — Non-electrical test methods for low voltage energy cables
• EU Directive 2014/30/EU — EMC Directive
• EU Directive 2011/65/EU — RoHS Directive
• DIN 51900 — Determination of Gross Calorific Value (Low Fire Load)

มาตรฐานไทย (Thai Standards)

• มอก. 62930-2564 — สายไฟฟ้าสำหรับระบบโฟโตวอลเทอิก ขนาดไม่เกิน 1.5 kV DC (อ้างอิง IEC 62930:2017)
• มอก. 2572-2555 — การติดตั้งทางไฟฟ้าสำหรับระบบ PV (อ้างอิง IEC 60364-7-712)
• วสท. 022013-22 (พ.ศ. 2565) — มาตรฐานการติดตั้งทางไฟฟ้าสำหรับระบบผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ที่ติดตั้งบนหลังคา
• วสท. (EIT) — สมาคมวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย
• สมอ. (TISI) — สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม
• ตรวจสอบใบอนุญาต มอก. — ฐานข้อมูลใบอนุญาต มอก. ของ สมอ.

หน่วยงานในไทยที่เกี่ยวข้อง

• การไฟฟ้านครหลวง (กฟน./MEA) — ระเบียบการเชื่อมต่อโครงข่าย Solar Rooftop เขต กทม. ปริมณฑล
• การไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (กฟภ./PEA) — ระเบียบการเชื่อมต่อโครงข่าย Solar Rooftop เขตต่างจังหวัด
• PEA PPIM (Power Producer Information Management) — ระบบลงทะเบียนโครงการผลิตไฟฟ้า
• คณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (กกพ./ERC) — ใบอนุญาตประกอบกิจการพลังงาน
• กรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน (พพ./DEDE) — โครงการสนับสนุนพลังงานทดแทน
• กรมโยธาธิการและผังเมือง — กฎกระทรวงควบคุมอาคาร

การรับรองและทดสอบ (Certification Bodies)

• TÜV Rheinland — ใบรับรองสาย PV ตาม EN 50618 / IEC 62930
• TÜV SÜD — ทางเลือกอื่นสำหรับ PV Cable Type Approval
• VDE Testing — ใบรับรองสาย PV ตามมาตรฐานเยอรมัน
• UL Solutions — UL 4703 PV Wire (สำหรับงานส่งออก USA)

เครื่องมือและแหล่งข้อมูลเพิ่มเติม

• Leonardo Energy — PV Cable Current Carrying Capacities — เปรียบเทียบ EN 50618 vs IEC 62930
• Solar Hub Thailand — มาตรฐาน วสท. 2565 — สรุปมาตรฐานการติดตั้ง Solar Rooftop ในไทย
• Solar Cable Comparison Guide — เปรียบเทียบ H1Z2Z2-K vs PV1-F vs UL 4703 (ขอเอกสารจากตัวแทนจำหน่าย)

ศูนย์รวมอุปกรณ์ไฟฟ้าโรงงานที่ได้รับความไว้ 
วางใจจากวิศวกรทั่วประเทศ มุ่งมั่นนำเสนอ
สินค้าคุณภาพในราคาที่เป็นธรรม พร้อม
บริการหลังการขายที่ประทับใจ

ติดต่อเรา
สถานที่ตั้ง
© 2026 Klangfaifa.co.th - All Rights Reserved.